नेपालगन्ज
बिरामीको उपचारलाई कमिसनको कारोबारसँग जोडेर भारतको लखनउसम्म रेफर गराउने गरेको आरोपले नेपालगञ्जको स्वास्थ्य क्षेत्रमा गम्भीर प्रश्न उठाएको छ। भारतको लखनउस्थित SVM मल्टिस्पेसियालिटी अस्पतालसँग जोडिएका भनिएका सुजित सिंह नेपालगञ्जमा पटक–पटक सक्रिय हुने र स्थानीय सम्पर्क व्यक्ति तथा एम्बुलेन्स चालकमार्फत बिरामीलाई लखनउतर्फ पठाउने गरेको आरोप सार्वजनिक भएको छ।
स्रोतहरूको दाबीअनुसार सिंह नेपालगञ्जमा केही दिनदेखि एक–दुई सातासम्म बसेर विभिन्न व्यक्तिसँग भेटघाट गर्ने र बिरामी रेफरलका लागि सम्पर्क विस्तार गर्ने गरेका छन्। अझ गम्भीर आरोप त बिरामी रेफर गरेबापत ‘६०–४०’ को अनुपातमा कमिसन बाँडफाँट हुने गरेको भन्ने हो।
नाम नखुलाउने सर्तमा एक एम्बुलेन्स चालकले बिरामी रेफरलसँग जोडिएको आर्थिक कारोबारबारे यस्तो दाबी गरेका छन्। यद्यपि उक्त दाबीको स्वतन्त्र पुष्टि हुन बाँकी छ।
उपचार कि कमिसनको खेल?
बिरामीको अवस्था हेरेर चिकित्सकीय आवश्यकताअनुसार अस्पताल छनोट हुनुपर्नेमा यदि आर्थिक लाभका लागि बिरामीलाई निश्चित अस्पतालतर्फ पठाउने गरिएको हो भने यो सामान्य ‘रेफरल’को विषय मात्र रहँदैन।
बिरामीको विवशता प्रयोग गरेर कमिसन उठाउने संरचना छ भने त्यो स्वास्थ्य सेवाको आडमा चल्ने गम्भीर बिचौलिया प्रणाली हो।
विशेषगरी गरिब, विपन्न तथा उपचारसम्बन्धी पर्याप्त जानकारी नभएका बिरामीलाई लक्षित गरी अस्पताल छनोट गराउने, एम्बुलेन्स चालक वा सम्पर्क व्यक्तिमार्फत बिरामीलाई भारततर्फ पठाउने र त्यसबाट आर्थिक लाभ लिने गरिएको हो कि होइन भन्ने प्रश्नको जवाफ अब सम्बन्धित निकायले खोज्नैपर्छ।
सुजित सिंहमाथि उठेका मुख्य प्रश्न
– सिंहको SVM अस्पतालसँग वास्तविक सम्बन्ध के हो?– नेपालगञ्जमा उनको भूमिका अस्पताल प्रतिनिधि हो कि बिचौलिया?– एम्बुलेन्स चालक तथा स्थानीय सम्पर्क व्यक्तिसँग उनको कस्तो आर्थिक वा व्यावसायिक सम्बन्ध छ?– कथित ‘६०–४०’ कमिसनको आधार के हो?– नेपालगञ्जबाट लखनउतर्फ रेफर गरिएका बिरामीको संख्या र त्यससँग जोडिएको आर्थिक कारोबार कति छ?– सिंहको नेपालगञ्जबाहेक सुर्खेत, राजापुर र कैलाली क्षेत्रमा समेत सम्पर्क रहेको भनिएको दाबीको वास्तविकता के हो?
यी प्रश्नको जवाफ कागजी स्पष्टीकरणले मात्र होइन, तथ्य र आर्थिक कारोबारको अनुसन्धानबाट आउनुपर्ने देखिन्छ।
प्रहरी र स्वास्थ्य निकाय अब किन मौन?
यदि आरोप निराधार छन् भने अनुसन्धान गरेर सत्य बाहिर ल्याउनुपर्छ। यदि आरोपमा तथ्य छ भने जिम्मेवार व्यक्तिमाथि कानुनी कारबाही हुनुपर्छ।
त्यसैले प्रहरी, जिल्ला प्रशासन, स्वास्थ्य कार्यालय तथा सम्बन्धित नियामक निकायले नेपालगञ्जमा सक्रिय भनिएका बिचौलिया, एम्बुलेन्स चालक र भारतका अस्पतालबीचको सम्बन्धबारे निगरानी र अनुसन्धान गर्नुपर्ने आवाज उठेको छ।
स्वास्थ्य सेवा बिरामीको विश्वासमा टिकेको क्षेत्र हो। बिरामीलाई अस्पताल पुर्याउने एम्बुलेन्स नै कमिसनको माध्यम बन्न थालेको हो भने त्यो केवल एउटा व्यक्तिको प्रश्न होइन—सम्पूर्ण स्वास्थ्य प्रणालीको नियमनमाथि प्रश्न हो।
अब प्रश्न एउटै छ—नेपालगञ्जमा बिरामीको उपचार भइरहेको छ कि बिरामीमाथि कमिसनको कारोबार?
